Rury kanalizacyjne BUDERUS , to rury betonowe i żelbetowe o przekroju okrągłym bez stopki, ze zintegrowaną uszczelka gumową w kielichu zapewniającą szczelność połączenia. Przy produkcji i odbiorze gotowych rur mają zastosowanie wymagania zawarte w normie:
PN-EN 1916: 2005 Rury i kształtki z betonu niezbrojnego, betonu zbrojonego włóknem stalowym i żelbetowe.
Norma ta jest zharmonizowana z dyrektywą Unii Europejskiej nr 89/106/EWG „ Wyroby budowlane” , której odpowiednikiem jest Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 o wyrobach budowlanych.
Warunki stosowania :
Rury żelbetowe przeznaczone są głównie do odprowadzania ścieków , wód opadowych i wody powierzchniowej, w sposób grawitacyjny lub sporadycznie pod niskim ciśnieniem, w rurociągach najczęściej podziemnych . Mogą być również zastosowane przy budowie przepustów drogowych.
Przewody z rur można budować do głębokości zasypki H min =0,6 m , H max 6,0 m.
W przypadku głębszego posadowienia kolektora należy przeprowadzić obliczenia sprawdzające.
Rury przeznaczone są do stosowania w środowisku chemicznym mało agresywnym (klasa ekspozycji XA1) tj. w warunkach wilgotnych i w warunkach oddziaływania ścieków domowych i oczyszczonych ścieków przemysłowych oraz w odniesieniu do większości rodzajów gruntów i wód gruntowych.
Istnieje możliwość zastosowania rur żelbetowych w środowisku chemicznym średnio i silnie agresywnym tj. klasy ekspozycji XA2 i XA3 przy zastosowaniu do produkcji rur cementu odpornego na siarczany.
Parametry techniczne rur żelbetowych:
* Właściwości betonu:
| Właściwości | Parametry |
| Klasa wytrzymałości na ściskanie | ≥ C 40/50 ( wg. PN-EN 206-1) B 50 ( wg PN-B-06250 0) |
| Zawartość chlorków w betonie | < 0,4 % |
| Nasiąkliwość betonu | ≤ 5% |
| Stopień mrozoodporności w wodzie | F 150 |
| Stopień mrozoodporności w roztworze NaCl | F 50 |
| Stopień wodoszczelności | W 8 |
| Klasy ekspozycji betonu związane z oddziaływaniem na środowisko | X0 – brak zagrożenia agresją środowiska lub zagrożenia korozją XC1, XC2, XC3, XC4 – korozja wywołana karbonatyzacją – wszystkie klasy XD1,XD2,XD3 – korozja wywołana chlorkami niepochodzącymi w wody morskiej – wszystkie klasy XS1, XS2, XS3 – korozja wywołana chlorkami pochodzącymi z wody morskiej – wszystkie klasy XF1 – agresywne oddziaływanie zamrażania – XA1- słaba agresja chemiczna XA2, XA3- umiarkowana i silna agresja chemiczna – tylko w przypadku zastosowania cementu odpornego na siarczany |
Parametry wyrobów gotowych:
| Właściwości | Parametry |
| Nasiąkliwość wodą | Nie przekracza 5% masy |
| Wodoszczelność | Brak przecieku złącza lub rury przy ciśnieniu wewnętrznym 50 kPa( 0,5bar) |
| Otulenie zbrojenia betonem | Min 35 mm |
| Trwałość | Odpowiednia do normalnych warunków stosowania , długowieczność rur do 100 lat |
| Trwałość złączy | Udowodniona metodą 2, maksymalne odkształcenie 45 % ( dopuszczalne 65%) |
| Wytrzymałość na zginanie podłużne | Rura DN 250 - odpowiednia wymiarowo Rury DN > 250 - nie ma zastosowania |
Wytrzymałość na zgniatanie rur żelbetowych:
Wg PN-EN 1916 Klasa wytrzymałości jest to: minimalne obciążenie zgniatające w kiloniutonach na metr, podzielone przez jedną tysięczną wielkości nominalnej DN elementu.
| Średnica nominalna DN | Klasa wytrzymałości | Obciążenie zgniatające w kN/m |
| 250 | 250 | 62,5 |
| 300 | 250 | 75 |
| 400 | 200 | 80 |
| 500 | 165 | 82,5 |
| 600 | 135 | 81 |
| 700 | 135 | 94,5 |
| 800 | 110 | 88 |
| 1000 | 110 | 110 |
| 1200 | 90 | 108 |
Rury zostały przeliczone na obciążenia wg normy PN-85/S-10030 Obiekty mostowe , obciążenia. Wg obliczeń wszystkie średnice rur żelbetowych przenoszą obciążenie klasy A przy naziomie 0,6m – 6 m.
Klasa A wg normy mostowej jest to najwyższa klasa obciążeń, dotyczy ciężarów pojazdów dopuszczalnych do eksploatacji po obiektach zaprojektowanych wg normy
PN-85/S-10030
Klasa A B C D E
Ciężar kN 500 400 300 200 150
więc klasie A odpowiada pojazd o ciężarze 500 KN.
Szczelność rur:
Rury kanalizacyjne BUDERUS produkowane są ze zintegrowaną uszczelką, co zapewnia szczelność połączenia. Stosowane uszczelki elastomerowe spełniają wymogi normy PN-EN 681-1 „ Uszczelnienia z elastomerów- wymagania materiałowe dotyczące uszczelek złączy rur wodociągowych i odwadniających- Część 1: Guma”
Warunkiem jaki musi być spełniony w celu zapewnienia trwałej szczelności kanalizacji, jest prawidłowy montaż z wykorzystaniem właściwych środków pomocniczych. Rury powinny być łączone bez naprężeń poprzez działanie stałą siłą w kierunku osiowym, bez nadmiernego obciążania elementów. Niekontrolowane łączenie rur może uszkodzić uszczelkę i rurę. Szczególną uwagę należy zwrócić na zastosowanie aprobowanych środków poślizgowych przeznaczonych do montażu prefabrykatów betonowych. Optymalny poślizg uwarunkowany jest takimi cechami jak kompatybilność środka poślizgowego z materiałem uszczelniającym oraz zdolność środka poślizgowego do zmniejszania tarcia wynikającego z szorstkości betonu. Naniesienie środka na bose końce rur i mufy zapewnia bezproblemowy montaż i odkształcenie uszczelki, a tym samym także jej prawidłowe działanie. Często w praktyce sięga się po środki dostępne w danej chwili na budowie np. pasta BHP. Nawet jeśli z pozoru umożliwią one montaż to istnieje ryzyko, że składniki środka poślizgowego zniszczą uszczelkę. Może powodować trwały uszczerbek związany ze szczelnością obiektu kanalizacyjnego.
Autor: Agnieszka Leśnik